Ստեղծագործություններ

Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործական ժառանգությունը բացառիկ կարևոր տեղ է գրավում հայ բազմադարյան գրականության և ողջ հոգևոր մշակույթի պատմության մեջ: Ինչպես իր գեղարվեստական երկերով, այնպես էլ գրական- քննադատական և հրապարակախոսական գործունեությամբ Թումանյանը XIX դարի վերջի և XX դարի առաջին տասնամյակների հայ գրականության և ամբողջ հասարակական կյանքի խոշորագույն, կենտրոնաձիգ դեմքերից է, որի շուրջն էին համախմբվում հայրենի մշակույթի բոլոր առողջ և առաջադեմ ուժերը:
Նրա ստեղծագործություններն ունեն ոչ միայն համազգային, այլև համամարդկային բովանդակություն, գեղարվեստական վիթխարի ընդհանրացումներ: Թումանյանի թողած գրական ժառանգությունը դարձավ իր հայրենիքի անցյալի ու ներկայի, նրա հոգևոր ուժերի և գեղարվեստական ավանդույթների լավագույն, ամենախոր մարմնավորումը:
Գրականագիտական միտքը, սկսած գրողի կենդանության շրջանից, մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել և վերլուծել Թումանյանի ստեղծագործությունները տարբեր դիտանկյուններից:
Ուսումնասիրության այդ հարուստ շտեմարանը մինչ օրս էլ մնում է դեռ չնվաճված:

ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾԱԿԱՆ ԿՅԱՆՔԻ ՇՐՋԱՆՆԵՐԸ

ԽՐՃԻԹՈՒՄ

Դիտում : 3768

Մանուկները գոռում, գոչում, Ավելին

ԽՈՐԵՆԱՑՈՒ «ՏԵՆՉԱՅՐ ՍԱԹԵՆԻԿ» ՀԱՏՎԱԾԻ ԱՌԹԻՎ

Դիտում : 2687

1893 թ. մտածեցի մի բան հյուսել մեր աշխարհաշեն Արտաշես II-ի մեծ վշտերից և նրա մեծ որդու՝ նախանձոտ Արտավազդ II-ի կրքերից։ Այս նպատակի համար սկսեցի ուսումնասիրել Արտաշեսի ընտանեկան կյանքի առասպելախառն և փոթորկալի պատմությունը։ Ավելին

ՆՈՐ ՏԱՐԻ

Դիտում : 3197

Դու էլ արի, Ավելին

ԲՈՐՉԱԼՎՈՒՄ
(Ճանապարհորդական նկատողություններ)

Դիտում : 3236

«… Եվ պարզ աչքով ես տեսնում եմ Հայրենիքըս ծաղկավետ. Այն ճոխ երկրից ես լսում եմ Անհոգ ծիծաղ լացի հետ»։ Լրագիրներում եթե կարդում եք՝ սպանեցին… կողոպտեցին… առևանգեցին… գողացան… կրակեցին… այդ Բորչալվիցն է գրած։ Ավելին

«ՀԱՅՈՑ ՎԱՐԺՈՒՀԻ, ՈՂՋ 10-Ը ՏԱՐԻ…»

Դիտում : 3175

Գրված է Ն. Սողալյանի ալբոմը և դրա մեջ ինքնագիրը` հետևյալ ընծայականով. «Օր. Նունե Սողալյանին` վարժուհության տասնամյակին»: Ավելին

«ԱՅՍ ՏՈՂԵՐԸ ԳՈՒՑԵ ՋՆՋՎԵՆ…»

Դիտում : 2903

* * * Այս տողերը գուցե ջնջվեն, Ավելին

Ո՛ Չ, ԷԼ ԵՐԳԵԼ ՉԵՄ ԿԱՐՈՂ ԵՍ

Դիտում : 3246

Բանաստեղծության ստեղծման տարեթիվը ստույգ հայտնի չէ, հավանաբար գրվել է 1893-1894 թթ.-ին: Ավելին

ԵՐԿԻՆՔ ՈՒ ԵՐԿԻՐ

Դիտում : 3145

Այստեղ արտահայտվել է այն հին հավատալիքը, թե երկինքը սիրահարն է կամ ամուսինը, որ վերևում է, և ներքևում գտնվող երկիրը սիրած աղջիկն է կամ կինը: Սիրո կարոտից արտասվող սիրահարի արտասուքն է երկնքից տեղացող անձրևը, որ ոռոգում և պտղաբերում է երկիրը: Իր խոր հայացքով երկինքը մի օր Ներքև` մայր երկրի երեսին նայեց, Ավելին

ՄԱՅՐԸ

Դիտում : 2825

Ն. Նեկրասովի «Внимая ужасам войны» (1854) բանաստեղծության թարգմանությունն է: Թումանյանի անձնական գրադարանում պահվող «Сборник стихов и русских и западноевропейских» (Гусляр) գրքի վերջին էջին կա հետևյալ նշումը. «1894 X 8-ին Տեր-Հովսեփի մոտ թարգմանեցի Նեկրասովի «Внимая ужасам войны №36 ոտանավորը»: Ավելին